Home » Βιβλία

Category Archives: Βιβλία

Ντίνας, Κ. & Γώτη, Ε. 2016. Ο κριτικός γραμματισμός στη σχολική πράξη. Αρχίζοντας από το νηπιαγωγείο… Gutenberg, σσ. 178

Ο Κριτικός Γραμματισμός αποτελεί την πιο σύγχρονη φιλοσοφική-ιδεολογική προσέγγιση της γλώσσας και ακολουθείται από αντίστοιχες διδακτικές προτάσεις, πρόσφατα δε έχει υιοθετηθεί από τα νέα Προγράμματα Σπουδών Γλωσσικής Διδασκαλίας στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Αναπτύχθηκε μέσα σε ένα ευρύ θεωρητικό πλαίσιο του γραμματισμού και των πολυγραμματισμών σε συνδυασμό και με την ανάπτυξη των πολιτισμικών σπουδών από αντιλήψεις που εκφράστηκαν από γλωσσολόγους και παιδαγωγούς σύμφωνα με τις οποίες τα γλωσσικά φαινόμενα συνδέονται πολύ στενά με τα κοινωνικά.
Στο πρώτο μέρος του βιβλίου, μετά από σύντομη ιστορική αναδρομή στη γλωσσική διδασκαλία, επιχειρείται η οριοθέτηση του Γραμματισμού και του δρόμου που διανύθηκε προς τον Κριτικό Γραμματισμό και παράλληλα ένα πέρασμα από διάφορους άλλους Γραμματισμούς. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται ο τρόπος προσέγγισης, ανάλυσης και διδασκαλίας του κειμένου στο πλαίσιο της Παιδαγωγικής του Κριτικού Γραμματισμού και στο τρίτο μέρος παρουσιάζονται διδακτικές εφαρμογές και προτάσεις.
Το βιβλίο απευθύνεται σε όποιον θα ήθελε να μάθει ή να διδάξει πώς μπορεί να δει κανείς «πίσω από τα γράμματα και κάτω από τις λέξεις».

Ο κριτικός γραμματισμός στη σχολική πράξη

 

Η Δυτική Μακεδονία στους Νεότερους Χρόνους, Πρακτικά Α΄ Συνεδρίου Ιστορίας Δυτικής Μακεδονίας, Γρεβενά 2-5 Οκτωβρίου 2014, επιμ. Χαρ. Καρανάσιος, Κ. Ντίνας, Δ. Μυλωνάς, [Εταιρεία Δυτικομακεδονικών Μελετών, Επιστημονικές Εκδόσεις 1], Γρεβενά 2016

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΥΤΙΚΟΜΑΚΕΔΟΝΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ 1

Η Δυτική Μακεδονία στους Νεότερους Χρόνους

Πρακτικά Α ́ Συνεδρίου Ιστορίας Δυτικής Μακεδονίας, Γρεβενά 2-5 Οκτωβρίου 2014, σσ. 1376

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ-ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Χαρίτων Καρανάσιος, Κώστας Ντίνας, Δημήτρης Μυλωνάς

ΓΡΕΒΕΝΑ 2016

Η ιστοσελίδα των Πρακτικών

Δουμανίδου, Σ., Κοντοπούλου, Ά. & Μυρτώ Ντίνα. 2016. Εφαρμοσμένες γλωσσικές δραστηριότητες: Γέφυρες επικοινωνίας και γραμματισμού. Επιστημονική επιμέλεια: Κώστας Ντίνας. Καβάλα: Εκδόσεις Σαΐτα, σσ. 120

Το περιεχόμενο του βιβλίου είναι μια προσπάθεια καταγραφής και παρουσίασης δράσεων σε διάφορα νηπιαγωγεία με σκοπό την κατάκτηση της δεξιότητας του γραμματισμού από τα παιδιά με τρόπο αβίαστο και αποτελεσματικό. Οι νέες τάσεις στη γλώσσα, η ομαδοσυνεργατική μέθοδος, η «αυθεντική» αξιολόγηση είναι οι άξονες πάνω στους οποίους αναπτύσσονται οι δραστηριότητες αυτού του βιβλίου και αξιοποιείται η φαντασία και η δημιουργικότητα των παιδιών. Τα κείμενα συμπληρώνονται με φωτογραφικό υλικό με δείγματα της δουλειάς των παιδιών. Ελπίζουμε ότι το βιβλίο θα δώσει τα ερεθίσματα σε παιδαγωγούς εν ενεργεία ή όχι να δημιουργήσουν τις δικές τους αντίστοιχες δράσεις.

Κατεβάστε το δωρεάν από τις εκδόσεις Σαΐτα

Chatzisavidis S., Dinas K., Filippidou S., Flegas K., Griva E., Kaifa I., Panteli P., Semoglou C., Vardakas N. 2015. Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα. Τάξη Ε’. Balanced Literacy Program: Modern Greek Paideia. Τορόντο: Ελληνική Κοινότητα, σσ. 304

Η Σύγχρονη Ελληνο-Παιδεία (Modern Greek Paideia) αποτελεί μια προσπάθεια κατασκευής ενός ολοκληρωμένου προγράμματος διδασκαλίας και εκμάθησης της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας, το οποίο προσεγγίζει συνδυαστικά τη διδασκαλία της γλώσσας και στοιχείων του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής ιστορίας. Στηρίζεται στο μοντέλο με «εστίαση στη γλωσσική επάρκεια» (proficiency-based model) και στοχεύει στην ικανοποίηση διαφοροποιημένων μαθησιακών αναγκών και ενδιαφερόντων των μαθητών, ώστε να μπορεί να ικανοποιεί σχολικές μονάδες με διαφορετικούς εκπαιδευτικούς/μαθησιακούς στόχους.

Βασικά  χαρακτηριστικά του βιβλίου:

1. Ανάπτυξη των δεξιοτήτων κατανόησης και παραγωγής προφορικού και γραπτού λόγου σε ποικίλες περιστάσεις και πλαίσια επικοινωνίας

2. Αξιοποίηση και δημιουργία ποικιλίας κειμενικών ειδών που παράγονται σε διάφορα περιβάλλοντα επικοινωνίας

3. Διαδικασία διαμεσολάβησης γλωσσών (Γ1-Γ2)

4. Ενσωμάτωση στοιχείων του ελληνικού  πολιτισμού και της Γεωγραφίας της Ελλάδας

5. Ενίσχυση της δημιουργικότητας των μαθητών  (Δημιουργικό Παιχνίδι)

6. Εμπλοκή των μαθητών σε δραστηριότητες επικοινωνίας, αλληλόδρασης και επίλυσης προβλήματος (προώθηση της συνεργατικής μάθησης).

Το υλικό του βιβλίου οργανώνεται  σε 5 θεματικές ενότητες: 1. ΜΟΥΣΕΙΑ, 2. ΦΑΓΗΤΑ, 3.  ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ, 4. ΜΜΕ, 5. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η κάθε μία από αυτές συμπεριλαμβάνει 5 μαθήματα και ένα επαναληπτικό. Το βιβλίο συμπληρώνεται με τέσσερα επετειακά. μαθήματα.

Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα. Τάξη Ε’

Chatzisavidis S., Dinas K., Filippidou S., Flegas K., Griva E., Kaifa I., Panteli P., Semoglou C., Vardakas N. 2015. Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα. Τάξη Γ’. Balanced Literacy Program: Modern Greek Paideia. Τορόντο: Ελληνική Κοινότητα, σσ. 308

Η Σύγχρονη Ελληνο-Παιδεία (Modern Greek Paideia) αποτελεί μια προσπάθεια κατασκευής ενός ολοκληρωμένου προγράμματος διδασκαλίας και εκμάθησης της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας, το οποίο προσεγγίζει συνδυαστικά τη διδασκαλία της γλώσσας και στοιχείων του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής ιστορίας. Στηρίζεται στο μοντέλο με «εστίαση στη γλωσσική επάρκεια» (proficiency-based model) και στοχεύει στην ικανοποίηση διαφοροποιημένων μαθησιακών αναγκών και ενδιαφερόντων των μαθητών, ώστε να μπορεί να ικανοποιεί σχολικές μονάδες με διαφορετικούς εκπαιδευτικούς/μαθησιακούς στόχους.

Βασικά  χαρακτηριστικά του βιβλίου:

1. Ανάπτυξη των δεξιοτήτων κατανόησης και παραγωγής προφορικού και γραπτού λόγου σε ποικίλες περιστάσεις και πλαίσια επικοινωνίας

2. Αξιοποίηση και δημιουργία ποικιλίας κειμενικών ειδών που παράγονται σε διάφορα περιβάλλοντα επικοινωνίας

3. Διαδικασία διαμεσολάβησης γλωσσών (Γ1-Γ2)

4. Ενσωμάτωση στοιχείων του ελληνικού  πολιτισμού και της Γεωγραφίας της Ελλάδας

5. Ενίσχυση της δημιουργικότητας των μαθητών  (Δημιουργικό Παιχνίδι)

6. Εμπλοκή των μαθητών σε δραστηριότητες επικοινωνίας, αλληλόδρασης και επίλυσης προβλήματος (προώθηση της συνεργατικής μάθησης).

Το υλικό του βιβλίου οργανώνεται  σε 5 θεματικές ενότητες: 1. ΣΧΟΛΕΙΟ,  2. ΦΙΛΙΑ , 3. ΓΕΙΤΟΝΙΑ, 4. ΕΚΚΛΗΣΙΑ , 5. ΖΩΑ. Η κάθε μία από αυτές συμπεριλαμβάνει 5 μαθήματα και ένα επαναληπτικό. Το βιβλίο συμπληρώνεται με τέσσερα επετειακά. μαθήματα.

Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα. Τάξη Γ’

Chatzisavidis S., Dinas K., Filippidou S., Flegas K., Griva E., Kaifa I., Panteli P., Semoglou C., Vardakas N. 2015. Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα. Τάξη Α’. Balanced Literacy Program: Modern Greek Paideia. Τορόντο: Ελληνική Κοινότητα, σσ. 312

Η Σύγχρονη Ελληνο-Παιδεία (Modern Greek Paideia) αποτελεί μια προσπάθεια κατασκευής ενός ολοκληρωμένου προγράμματος διδασκαλίας και εκμάθησης της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας, το οποίο προσεγγίζει συνδυαστικά τη διδασκαλία της γλώσσας και στοιχείων του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής ιστορίας. Στηρίζεται στο μοντέλο με «εστίαση στη γλωσσική επάρκεια» (proficiency-based model) και στοχεύει στην ικανοποίηση διαφοροποιημένων μαθησιακών αναγκών και ενδιαφερόντων των μαθητών, ώστε να μπορεί να ικανοποιεί σχολικές μονάδες με διαφορετικούς εκπαιδευτικούς/μαθησιακούς στόχους.

Πριν τη σύνταξη του παρόντος Προγράμματος έγινε μια μακρόχρονη προεργασία, κατά την οποία: α) συγκεντρώθηκαν πληροφορίες για τον τρόπο ζωής και τη διαχείριση της καθημερινότητας των μελών της ελληνικής παροικίας του Τορόντο, αλλά και για τους τύπους σχολείων που υφίστανται,  β) μελετήθηκε η ιστορία της ελληνικής παρουσίας στο Οντάριο και γ) συλλέχθηκαν δεδομένα με βάση τα οποία καταγράφηκε το γλωσσικό επίπεδο των μαθητών που διδάσκονται την ελληνική γλώσσα στο Τορόντο, η στάση των γονέων απέναντι στην ελληνομάθεια των παιδιών τους και οι ανάγκες για συστηματικότερη διδασκαλία της  ελληνικής γλώσσας, καθώς και οι επιμορφωτικές ανάγκες των εκπαιδευτικών. Επίσης, μελετήθηκαν τα Προγράμματα Σπουδών γλωσσικής διδασκαλίας στο Οντάριο, το Κοινό  Ευρωπαϊκό Πλαίσιο αναφοράς για τις γλώσσες στα αγγλικά και στα ελληνικά, αλλά και το κείμενο για την προσαρμογή του στην καναδική εκπαίδευση, τα επίπεδα ελληνομάθειας που συνέταξαν οι συνεργάτες του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας και τα Προγράμματα Σπουδών για τη διδασκαλία της νέας ελληνικής στο Δημοτικό και το Γυμνάσιο.

Με βάση όλα τα παραπάνω, σχεδιάστηκε το Πρόγραμμα ΕλληνοΠαιδεία, το οποίο περιλαμβάνει Πρόγραμμα Σπουδών, βιβλία για τους μαθητές, καθώς και  βιβλία για τους εκπαιδευτικούς, με στόχο να καλύψει όλα τα επίπεδα γλωσσομάθειας του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Γλωσσών (από Α1 μέχρι Γ2).

Ταξίδι στην ελληνική γλώσσα, Τάξη Α’

Ντίνας, Κ. 2015. Μελέτη για το πλαίσιο αρχών αξιολόγησης σεναρίων για τη διδασκαλία της νεοελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Θεσσαλονίκη: Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, σσ. 198

Η ανά χείρας μελέτη αποτελείται από ένα πρώτο θεωρητικό μέρος, διανθισμένο με κάποια ενδεικτικά παραδείγματα, βασικός στόχος του οποίου είναι να περιγράψει το πλαίσιο αξιολόγησης όλης της εργασίας που συντελείται στην ομάδα των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης οι οποίοι εκπονούν και εφαρμόζουν σενάρια νεοελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας με τη χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στο πλαίσιο του αντίστοιχου έργου του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας. Ακολουθεί ένα παράδειγμα εφαρμογής, το οποίο έρχεται να υλοποιήσει όσα θεωρητικά θα υποστηριχθούν στο πρώτο μέρος αυτής της μελέτης, και η αποτύπωση της ανάλυσης αυτού του παραδείγματος σε πίνακες, προκειμένου να γίνει εποπτικότερη η παρουσίαση του παραδείγματος εφαρμογής.

Καρανάσιος, Χ., Ντίνας, Κ., Μυλωνάς, Δ. & Σκρέκας, Δ. (επιμ.) 2014. Κοζάνη, 600 χρόνια ιστορίας. Γένεση και ανάπτυξη μιας Μακεδονικής Μητρόπολης. Κοζάνη: Δήμος Κοζάνης

Πρόκειται για τα Πρακτικά επιστημονικού συνεδρίου που διοργανώθηκε από τον Δήμο Κοζάνης τον Σεπτέμβριο του 2012, για να τιμηθούν τα 100χρονα από την απελευθέρωση της πόλης,

Τα Πρακτικά του Συνεδρίου

Γρίβα, Ε., Κουτσογιάννης, Δ., Ντίνας, Κ., Στάμου, Α., Χατζηπαναγιωτίδη, Ά. & Χατζησαββίδης, Σ. (επιμ.). 2014. Πρακτικά Πανελλήνιου Συνεδρίου «Ο Κριτικός Γραμματισμός στη σχολική πράξη»

Ο Κριτικός Γραμματισμός αποτελεί την πιο σύγχρονη γλωσσοεκπαιδευτική πρόταση διεθνώς τις τελευταίες δεκαετίες.

Πρόσφατα έχει υιοθετηθεί από τα νέα Προγράμματα Σπουδών Γλωσσικής Διδασκαλίας στην Ελλάδα και την Κύπρο.

• Το Εργαστήριο Γλώσσας και Προγραμμάτων Γλωσσικής Διδασκαλίας, Παιδαγωγικό Νηπιαγωγών, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας (Φλώρινα),

• Το Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Θεσσαλονίκη), και

•Το Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Frederick της Κύπρου

σε συνεργασία με τον                 ΔΗΜΟ ΔΡΑΜΑΣ

                                τη ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ

               ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (Δ.Ε.Κ.ΠΟ.Τ.Α.)

και τους τοπικούς εκπαιδευτικούς-επιστημονικούς φορείς (ΕΛΜΕ και Σύλλογο Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαιδευσης)

συνδιοργάνωσαν το Συνέδριο

Ο Κριτικός Γραμματισμός στη σχολική πράξη

στη Δράμα, στις Αίθουσες του Δημοτικού Ωδείου, από 1 έως 3 Νοεμβρίου 2013

Πρακτικά Συνεδρίου Κριτικού Γραμματισμού

Ντίνας, Κ. & Σ. Χατζησαββίδης. 2013. Συγκεντρωτική έκθεση για εκπαιδευτικές μελέτες που αφορούν διδακτικές πρακτικές Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Θεσσαλονίκη: Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, σσ. 61

Σκοπός της παρούσας έκθεσης είναι να καταγράψει συνοπτικά τα στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από την έρευνα που διεξήχθη την Άνοιξη και το Φθινόπωρο του 2011 σε 13 Δημοτικά σχολεία της Ελλάδας. Πιο συγκεκριμένα, περιγράφει στοιχεία που έχουν να κάνουν με το προφίλ των σχολείων και των προσώπων που εργάζονταν και φοιτούσαν σε αυτά τη συγκεκριμένη περίοδο, με έμφαση στο προφίλ του ανθρώπινου δυναμικού (διευθυντές, εκπαιδευτικοί, μαθητές), στην υλικοτεχνική υποδομή και τα υλικά που χρησιμοποιούνται στα μαθήματα, καθώς και στις τυπικές και άτυπες πρακτικές που χρησιμοποιούνται σε αυτά. Ακόμη παρουσιάζει –με βάση τις εκθέσεις των ερευνητών– τις πρακτικές που χρησιμοποιούνται από τους εκπαιδευτικούς κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της νέας ελληνικής γλώσσας με τη βοήθεια των ΤΠΕ. Τελικό ζητούμενο της όλης παρουσίασης είναι η κατανόηση του σχολικού λόγου του σχετικού με τη διδασκαλία της γλώσσας με τη βοήθεια των ΤΠΕ, που παρουσιάζεται από τους εμπλεκόμενους με τη σχολική πράξη σε ό,τι έχει να κάνει με τις ιδιαιτερότητες και τις διαφορές που αυτός παρουσιάζει.

Συγκεντρωτική έκθεση για μελέτες εκπαιδευτικών